De Rerum Natura

nec mirumst, in eo si tempore plurima fiunt

fulmina tempestasque cietur turbida caelo,

ancipiti quoniam bello turbatur utrimque,

hinc flammis, illinc ventis umoreque mixto.

Hoc est igniferi naturam fulminis ipsam

perspicere et qua vi faciat rem quamque videre,

non Tyrrhena retro volventem carmina frustra

indicia occultae divum perquirere mentis,

unde volans ignis pervenerit aut in utram se

verterit hinc partim, quo pacto per loca saepta

insinuarit, et hinc dominatus ut extulerit se,

quidve nocere queat de caelo fulminis ictus.

quod si Iuppiter atque alii fulgentia divi

terrifico quatiunt sonitu caelestia templa

et iaciunt ignem quo cuiquest cumque voluntas,

cur quibus incautum scelus aversabile cumquest

non faciunt icti flammas ut fulguris halent

pectore perfixo, documen mortalibus acre,

et potius nulla sibi turpi conscius in re

volvitur in flammis innoxius inque peditur

turbine caelesti subito correptus et igni?

cur etiam loca sola petunt frustraque laborant?

an tum bracchia consuescunt firmantque lacertos?

in terraque patris cur telum perpetiuntur

optundi? cur ipse sinit neque parcit in hostis?

denique cur numquam caelo iacit undique puro

Iuppiter in terras fulmen sonitusque profundit?

an simul ac nubes successere, ipse in eas tum

descendit, prope ut hinc teli determinet ictus?

in mare qua porro mittit ratione? quid undas

arguit et liquidam molem camposque natantis?

praeterea si vult caveamus fulminis ictum,

cur dubitat facere ut possimus cernere missum?

si nec opinantis autem volt opprimere igni,

cur tonat ex illa parte, ut vitare queamus,

cur tenebras ante et fremitus et murmura concit?

et simul in multas partis qui credere possis

mittere? an hoc ausis numquam contendere factum,

ut fierent ictus uno sub tempore plures?

at saepest numero factum fierique necessest,

ut pluere in multis regionibus et cadere imbris,

fulmina sic uno fieri sub tempore multa.

postremo cur sancta deum delubra suasque

discutit infesto praeclaras fulmine sedes

et bene facta deum frangit simulacra suisque

demit imaginibus violento volnere honorem?

altaque cur plerumque petit loca plurimaque eius

montibus in summis vestigia cernimus ignis?

Quod super est, facilest ex his cognoscere rebus,

presteras Graii quos ab re nominitarunt,

in mare qua missi veniant ratione superne.

nam fit ut inter dum tam quam demissa columna

in mare de caelo descendat, quam freta circum

fervescunt graviter spirantibus incita flabris,

et quae cumque in eo tum sint deprensa tumultu

navigia in summum veniant vexata periclum.

hoc fit ubi inter dum non quit vis incita venti

rumpere quam coepit nubem, sed deprimit, ut sit

in mare de caelo tam quam demissa columna,

paulatim, quasi quid pugno bracchique superne

coniectu trudatur et extendatur in undas;

quam cum discidit, hinc prorumpitur in mare venti

vis et fervorem mirum concinnat in undis;

versabundus enim turbo descendit et illam

deducit pariter lento cum corpore nubem;

quam simul ac gravidam detrusit ad aequora ponti,

ille in aquam subito totum se inmittit et omne

excitat ingenti sonitu mare fervere cogens.

Fit quoque ut involvat venti se nubibus ipse

vertex conradens ex aeere semina nubis

et quasi demissum caelo prestera imitetur;

hic ubi se in terras demisit dissoluitque,

turbinis immanem vim provomit atque procellae.

sed quia fit raro omnino montisque necessest

officere in terris, apparet crebrius idem

prospectu maris in magno caeloque patenti.

Nubila concrescunt, ubi corpora multa volando

hoc super in caeli spatio coiere repente

asperiora, modis quae possint indupedita

exiguis tamen inter se compressa teneri.

haec faciunt primum parvas consistere nubes;

inde ea comprendunt inter se conque gregantur

et coniungendo crescunt ventisque feruntur

usque adeo donec tempestas saeva coortast.

Fit quoque uti montis vicina cacumina caelo

quam sint quoque magis, tanto magis edita fument

adsidue fulvae nubis caligine crassa

propterea quia, cum consistunt nubila primum,

ante videre oculi quam possint tenvia, venti

portantes cogunt ad summa cacumina montis;

hic demum fit uti turba maiore coorta

et condensa queant apparere et simul ipso

vertice de montis videantur surgere in aethram.

nam loca declarat sursum ventosa patere

res ipsa et sensus, montis cum ascendimus altos.

Praeterea permulta mari quoque tollere toto

corpora naturam declarant litore vestis

suspensae, cum concipiunt umoris adhaesum.

quo magis ad nubis augendas multa videntur

posse quoque e salso consurgere momine ponti;