← All works

Antibarb

Latin Library (medieval and later) · Erasmus · The Latin Library · 1,451 sections

1. 701

   [93,699] Superbus" igitur "et arrogans, indoctus uocabitur", iuxta sapientis Hebraei sententiam, haud doctus et "sapientior sibi stultus uidetur septem uiris loquentibus sententias".

2. 702

   [93,700] Caue igitur tu quisquis es, qui mihi uultu religioso immodestiam obiicis, ne ista ipsa tua modestia summa sit immodestia.

3. 703

   [93,701] Nam quaeso te per Musas, uter superbior, is ne qui diues inuitat ad opum suarum communionem, an tu qui mendicitate tua superbus, ob hoc ipsum tibi uidere regulus quod nihil habeas?

4. 704

   [93,702] Is ne qui doctrina utitur ad Christi gloriam, an tu, qui cum proximi contumelia contemnis alienam doctrinam, ne apud idiotas, in quo theatro te uenditas, parum semideus habearis?

5. 705

   [93,703] Postremo fac utrunque placere sibi, uter arrogantior, qui sua effertur eruditione, an tu, qui tua inscitia tibi insolentissime places?

6. 706

   [93,704] Ille nulli obstrepit, si quis nolit meliora discere, tu coelum terrae misces, si quis ausit docere quod tu cum tuis sodalibus non didiceris.

7. 707

   [93,705] Huic animos facit sua facundia, tibi cristas maiores addit infantia.

8. 708

   [93,706] Vter superbior?

9. 709

   [93,707] Ille per omnes disciplinas obambulat, ut uere doctus esse possit, tu uix gustata grammatica eaque misera, uix gustatis tribus syllogismis, ad haec quaestionibus aliquot Thomisticis aut Scotisticis repente prosilis in theatrum, paratus cum quouis quauis de re dimicare.

10. 710

    [93,708] Et homo uerecundus aliis exprobras arrogantiam?

11. 711

    [93,709] Verum ego dum de immodestia disputo, modestiae sim oblitus, altius enim in re clarissima disputationem repetisse me uideo.

12. 712

    [93,710] Sed ut finiam, ego sic mihi persuasi, si quem arrogantem et sibi placentem uidero, eum perdoctum esse non credam.

13. 713

    [93,711] Itaque quod isti superbiam adducere putant, id mihi, ne superbiamus, solum remedio uidetur esse.

14. 714

    [93,712] ILLVD PAVLI SCIENTIA INFLAT, QVOMODO ACCIPIENDVM.

15. 715

    [93,713] Verum instant interim suo more et illud Paulinum constanter ingerunt.

16. 716

    [93,714] Scientia inflat, charitas aedificat".

17. 717

    [93,715] Non mentitur, inquiunt, Apostolus, "inflat scientia".

18. 718

    [93,716] Nemo negat, sed inflat et inscitia.

19. 719

    [93,717] Quid dicitis, o theologi, et iidem inscii, ita ne nihilo plus una sententia e Paulo decerpsistis, non uenit in mentem eundem alio in loco dicere: "Et si imperitus sermone, non tamen scientia".

20. 720

    [94,718] Non audistis gloriantem quod ad pedes Gamalielis legem didicerit? non libros in membrana scriptos sibi postulantem?

21. 721

    [94,719] Quid ita Paulo in mentem incidit, ut cum fuerit uel unus inter apostolos omnium rerum scientissimus, tum saepius nos ad sui imitationem prouocarit, hoc uno in loco uoluerit a scientia deterrere?

22. 722

    [94,720] Quid autem est charitas spoliata scientia? nempe nauis sine clauo.

23. 723

    [94,721] Quis unquam amauit, quod nesciret? denique quorsum unquam fuit utilis ignorantia?

24. 724

    [94,722] Neque mentitus est Paulus, sed parum intellectus, cuius quidem mentem ita demum accipiemus, si et priora et consequentia cum mediis conferamus.

25. 725

    [94,723] Age, theologum interim Battus aget.

26. 726

    [94,724] Mota erat diuo Paulo de idolothytis quaestio, a quorum esu Christiani nonnulli infirmitate quadam conscientiae sese continebant; alii peritiores qui intelligerent idolothytum nihil esse et mundis nihil esse immundum sine discrimine uescebantur.

27. 727

    [94,725] Et recte quidem illi sentiebant, sed interim superstitiosior et infirmior quispiam eorum offendebatur firmitate.

28. 728

    [94,726] Hinc inter fratres seditio.

29. 729

    [94,727] Respondit Paulus : Quantum ad nostram ipsorum conscientiam attinet, nihil referre, utrum de idolis immolato, an non immolato uescamur, interesse tamen fraternae charitatis.

30. 730

    [94,728] Offendi enim fratrem infirmiorem, qui nondum idolothytum queat contemnere aliena conscientia, cum uideat fratrem "in idolio recumbentem".

31. 731

    [94,729] Eoque satius censet Apostolus hac in te fraternae infirmitati obsequundare, quam fratre neglecto nostra uti scientia; gratiorem esse superis morigeram charitatem, quam superbam et contumacem scientiam.

32. 732

    [94,730] Huiusmodi enim inflare scientiam, si fratrem prudens offendas, at charitatem aedificare, si sine tuo detrimento fratris infirmitati concedas.

33. 733

    [94,731] Vt ne dicam interim, quod ea res fuerit illorum temporum peculiaris.

34. 734

    [94,732] Altius a maioribus insederat superstitio, quam ut subito posset reuelli et ad confirmandam Euangelii doctrinam omni obsequio erat opus.

35. 735

    [94,733] Postremo materia offendiculi reperta erat, non a nobis ministrata.

36. 736

    [94,734] Hic Christianae charitatis erat ad tempus obsequi fratris infirmitati, sed hac spe ut post resipisceret.

37. 737

    [94,735] Quid haec ad nos? quid ad philosophiam? quid ad oratoriam aut poeticam? sed tamen si libet, ad liberaliorem eruditionem torqueamus, quandoquidem didicere quiduis arcanae literae pati.

38. 738

    [94,736] Quantumlibet inflexeris, Paulus non uult scientiam esse nullam, sed incomitatam esse non uult, nempe sine charitate.

39. 739

    [94,737] Quod si alterutra sit carendum, tolerabilius esse scientia quam charitate priuari, cui interpretamento diuus astipulatur Augustinus.

40. 740

    [95,738] Per se, inquiens, inutilis est scientia, cum charitate utilis.

41. 741

    [95,739] Quis enim tam demens, ut argentum reiiciat, quod aurum preciosius esse cognouerit?

42. 742

    [95,740] Num ideo saxa nullum habent usum, quod gemmae sint praestantiores?

43. 743

    [95,741] Num idcirco non optima quaedam res est scientia, si melior sit charitas?

44. 744

    [95,742] Nam alio quodam in loco, ubi charitatis paeana Paulus decantat, scientiam inter praecipua charismata ponit, puta prophetiam, fidem, miraculorum gestionem, linguarum dotem atque id genus alia.

45. 745

    [95,743] Num facturus, si scientiam tanquam pestiferam fugiendam iudicasset?

46. 746

    [95,744] Atqui cur igitur inflare dixit scientiam, inquies.

47. 747

    [95,745] Cur ipse fuit scientissimus, num continuo inflatissimus?

48. 748

    [95,746] Periculum ostendere uoluit, quo cautiores redderet, non ut deterreret.

49. 749

    [95,747] Tutior est charitas, necessaria quidem scientia, sed periculi non nihil habens, ut quae possit esse perniciosa, ita si charitati repugnet.

50. 750

    [95,748] Aequius erat indoctiorem scienti concedere et parere, at nunc ultro imperito concedit doctior.

51. 751

    [95,749] Quid tu cum tua charitate tibi places? quid scientiam calumniaris?

52. 752

    [95,750] Huius charitas laudatur, qui te scientia praecedit, non tua.

53. 753

    [95,751] Nam quantum quidem in te fuit, tua ignorantia iam charitatem extinxerat, qui credebas esse aliquid, quod nihil erat, nisi huius scientia tuae stultitiae ultro concessisset; toleraris, non praeferris.

54. 754

    [95,752] Nunc uter uestrum est inflatior, tu qui imperitus doctiori recusas obtemperare, an hic qui tam indulgenter indoctiori concedit doctior?

55. 755

    [95,753] An uero semper imperitis concedendum?

56. 756

    [95,754] Minime, sed in his duntaxat, in quibus neque nisi uiolata charitate obsisti potest et indulgentia ea nihil incommodi uidetur allatura.

57. 757

    [95,755] Non igitur deterritos a scientia Paulus uoluit, ad quam nos suo prouocauit exemplo, uerum ne imprudentes in periculum incideremus, scopulos et cautes prudens nauigator ostendit.

58. 758

    [95,756] Cur nos simplicem et castam scripturam ad nostra uitia trahimus? cur nobis ignorantia placemus? cur literis et idoneos et deditos ab optimis studiis deterremus? cur non potius, si quem uelis et remis, ut inquit Plautus, ad literas properantem uiderimus, huiusmodi oratione praemonemus : "I, bone, quo uirtus tua te uocat, i pede fausto".

59. 759

    [95,757] Ad humanas disciplinas plenis uelis raperis, sed caute nauiges facito.

60. 760

    [95,758] Scopulos habet istud mare, aurum et smaragdos habet istud nemus, sed per deum immortalem, caue tibi a ueneni radicibus.

61. 761

    [96,759] Disces egregias artes at ita demum utiles, si parem probitatem adiunxeris, citra eam parum utiles aut etiam pestilentes.

62. 762

    [96,760] Caue sic illis studeas, ut recti tibi cura recedat, stude non minus melior esse quam doctior, bona est scientia, charitas melior.

63. 763

    [96,761] Vtramque alteri si comirem adiunxeris, rem absolutam conficies.

64. 764

    [96,762] MEDICVS: Haec cum Battus dixisset, Medicus iamdudum subridens (est enim uir in primis festiuus multique ioci): Quis, inquit, Batte, credidisset unquam te hominem tam poeticum tantum tenere theologiae.

65. 765

    [96,763] Ita me Musae tuae bene ament, ut mihi Pauli mentem appositissime uideris explicuisse nec te prorsus fugere uideo uerba theologica; praeterea, quantum audiui, equidem te pulchre concionari posse crediderim, quod si resciscant nostri Iacobitae, uereor, ne certatim te rapiant et cucullum iniiciant.

66. 766

    [96,764] BATTVS : Et arridens Battus.

67. 767

    [96,765] Istud, inquit, Musarum hostibus eueniat, uerum ne tu impune Battum lacessiueris.

68. 768

    [96,766] Quid te uno impudentius, qui in me homine poetico theologiae scientiam admireris, cum te medico nihil sit theologicum magis; ego si theologus essem, nihil a poetae partibus praeuaricarer.

69. 769

    [96,767] Antiquitus enim theologi habebantur iidem, qui poetae et ingenue fateor eloquentium theologorum scriptis me non minus quam Ciceronianis delectari.

70. 770

    [96,768] Recentiorum uero tento quidem persaepe ac mihi impero, sed uomitus oboritur legenti, adeo me tum barbaries orationis tum uerum perturbatio offendit.

71. 771

    [96,769] Tu uero partes egrederis tuas et theologis adeo iniuriam facis.

72. 772

    [96,770] Nam cum illis animorum uobis corporum cura sit tradita, tu tanum hominem tibi uindicas.

73. 773

    [96,771] Sed pergam, si sinis theologari, uel apud te medicorum omnium doctissimum theologum, efficiam, ut me neges ullos praeter theologorum libros euoluisse.

74. 774

    [96,772] MEDICVS.

75. 775

    [96,773] Age, respondit Medicus, percupio, sed te iam in uiam unde depuli, restituam.

76. 776

    [96,774] Hoc erat tuae disputationis extremum, ut charitatem cum eruditione copulandam esse diceres.

77. 777

    [96,775] Ipse quidem in ea prope sum opinione, quam diuum Augustinum in suis dialogis notasse uideo, ut credam uix a uirtute diuelli posse sciendam, uerum ut scis meae professionis esse inter omnia mortalium genera uersari, in quosdam religiosos nonnunquam incido, qui sibi hoc constanter habent persuasum non cohaerere cum pietate Christiana literaturam quam illi uocant secularem.

78. 778

    [96,776] BATTVS: Nec aberrant isti, inquit Battus, in ipsis enim male cohaeret, quibus utraque deest, at cohaesit in Hieronymo, Cypriano, Augustino aliisque mille, quorum pietatem quis audeat cum istorum ignauia comparare?

79. 779

    [97,777] MEDICVS.

80. 780

    [97,778] Age, inquit Medicus, scio tibi quidem cucullatos istos omnes inuisos haberi; uerum ego ut religionem fatali quodam amore (sum enim benigno Ioue natus et item Venere) tum admiror, tum ueneror, ita non omnibus uitiis libero.

81. 781

    [97,779] Video enim nonnullos ad Epicuream illam rationem proxime accedere, qui incredibili laborum fuga, ignauiam quandam et umbratilem uitam amplectuntur.

82. 782

    [97,780] Tutos se credunt, si tanquam cochleae intra testam perpetuo delitescant commodis corporum uel minutis morosius etiam consulentes.

83. 783

    [97,781] Abunde se religiosos arbitrantur, si literarum politiorum nihil prorsus attigerint, suis bene consultum putant, si ea quae in scholis didicerunt, obliuiscantur.

84. 784

    [97,782] Iam uero ciuibus suadere non desinunt, ne liberos suos ad externas scholas, quas uniuersitates uocant, ire sinant.

85. 785

    [97,783] Perisse propemodum illos, qui sese illuc tanquam ad manes demiserint, aut non redire aut redire deteriores.

86. 786

    [97,784] Simplicitatem nescio quam illis praedicant, literas a uirtute auocare animos nec bonam parare mentem, sed eripere magis.

87. 787

    [97,785] Stultum, inquiunt, est disertam habere linguam, mores incompositos, dialecticis captiunculis morti neminem imposuisse, rhetoricen et poesin ne nominare quidem audent; insanire geometras aiunt, qui cum scite agros metiantur, animi sui modum ignorent, astrologos delirare dicunt, quod ea, quae supra se sunt, curiosi scrutentur, physicos impietatis accusant, quod diuina rimantes opera ipsum rerum opificem negligunt.

88. 788

    [97,786] Ne sacris quidem theologiae professoribus parcunt, hos insimulant, quod cum magna autoritate uirtutem doceant, ipsi non perinde uiuant.

89. 789

    [97,787] Ita isti Cynici nostri uniuersum genus hominum contemnunt, censent omnes.

90. 790

    [97,788] Moriendum, inquiunt, est omnibus.

91. 791

    [97,789] Quid tum si sis Solomone doctior? quid conferunt nexus dialectici? quid oratoriae complexiones? moriendum est.

92. 792

    [97,790] BATTVS.

93. 793

    [97,791] Per anserem, homines pistrino digni, subiecit Battus.

94. 794

    [97,792] Quis istud ignorat omnibus esse moriendum? nihil ne interim agendum?

95. 795

    [97,793] Malim ego doctior mori, quam natus sum.

96. 796

    [97,794] Isti perinde disputant ac si qui doctus sit eum continuo malum esse sit necesse.

97. 797

    [97,795] Num qui lingua erit incomposita, mores protinus compositos habebit?

98. 798

    [97,796] Num qui dialecticen contempsit, statim mortis laqueos effugit?

99. 799

    [98,797] Num qui poetas non attigit, protinus erit Hippolytus?

100. 800

     [98,798] Num protinus sibi notus est, cui ignota est geometria?

← Previous · Next → — showing 701–800 of 1,451

The Latin Library (thelatinlibrary.com), via CLTK's latin_text_latin_library mirror. Public Domain Mark 1.0: no copyright. Licence: Public Domain Mark 1.0. Source.