De Vita Sancti Martini

tali plena fide candenti sedula uitro

sollicitis manibus uiridans infudit oliuum.

permutat niueum descendens unda colorem, -

et tacito manans in subdita concaua lapsu

crescit per nitidi paulatim augmenta liquoris,

ac sonitu reticente silens pinguido tumescit.

attamen ut uacuae fauces ad claustra paterent

nec nimis oppleto nutaret testa fluento,

qua de subiecto consurgunt colla rotundo,

oris adhuc uacui patulus residebat hiatus.

tum puer accepto properans perrexit oliuo

ad sanctum, referens et uota et uerba precantis.

nec tardat pietatis opus. cita gratia iustum .

commendat studium, ne uel cunctando fidelem

differat aut dubium faciat mora parua fauorem.

confestimque deus per signa indulta probauit,

quantum conferret praesens benedictio donum,

ne fortasse fides sensu trepidante labaret.

praesentes stupuere uiri (quod Christus adesse

iusserat electos tanta ad miracula testes)

sic creuisse illum Martino orante liquorem,

ut sursum elati consurgens unda tumoris

obpleret uacuam suspenso gurgite partem,

sic iuge ad summum properans, ne linqueret imum,

ferueret exundans, considens plena maneret,

cresceret infusis, sed non uacuanda receptis:

ad dominam donec felicia dona reportans

pergeret exultans famulus, meritumque beati

offerret tantis congaudens dextera signis.

talis praeclari benedictio sancta profetae,

cum uidua exiguum finisset prodiga sumptum,

uascula mansuris subpleuit inania donis,

ut, quae munificae dederat documenta fidei,

ditior expensis fieret, secura petitis.

Nec sane ut reliquas paueam contingere laudes

uirtutesque uiri, saltim haec narrare ualebo,

in quibus eiusdem similis benedictio suci

multiplicis digne poscit praeconia uocis.

una fides, medicina frequens: non dissonat actu,

sed distat numero, par signis, altera donis.

testis adest docto mirabilis ore Seuerus

et tota Christum cordis uirtute secutus,

insignis mundi titulis, sed clarior illa

qua mundum tempsit sanctae uirtute fidei,

nobilitate potens, sed multo extantius idem

nobilior Christi cultu quam sanguinis ortu.

hic sacrum canonem, distentae et scripta coartans

historiae, geminis conclusit cuncta libellis,

quaecumque a primis percurrerat edita saeclis.

idem Martini titulos uel gesta retexens,

scrutator cautus ueri fidusque relator,

protulit in medium tam clarae insignia uitae,

sic iustam retinens aequato examine libram,

ne dubia adstrueret dicens nec certa taceret.

hic sancto persaepe pie sociatus adhaesit,

ut solet in speculo cordis perspectio mentis

cognatae similes morum sociare figuras.

quo mage credendum est testem magis esse probatum,

qui coram conperta docet, cum uisa loquatur.

ergo inter reliqua affectus documenta poposcit,

sumeret ut sancti munus speciale liquoris.

cui postquam fido tribuit benedictus amico

congaudens uirtutis opem, monumenta fauoris,

inuexit domui cum religione fidei,

credens indultam sese deferre salutem,

et statuit celsae sublimi in parte fenestrae,

qua praetenta diem claudunt specularia purum

obuia uentorum flabris et peruia luci.

hic niueae ampullam texit uelamine pallae,

ut distenta uagos prohiberent lintea uisus

occursura oculis, sed non arcentia mentes.

sed puer ignarus properantis turbine dextrae

dum rapit incauto festinus tegmina nisu,

uas uitreum inlidens in marmora subdita iecit.

exsanguis stupuit domino pallente minister,

et sonitus rapido redit ad fastigia pulsu,

tinnitusque uago simul omnia murmure conplens

inlisit semet summis, surrexit ab imis.

non sensit tantos ampulla inpacta fragores,

inlaesa et uitreae manserunt tegmina crustae.

sic liquor interior fragili conclusus amictu

exteriora cauae durauit tympana cratis,

marmora ut in plumas penitus mutata putares

excepisse illam per mollia fulchra ruinam.

sic meritum, Martine, tuum, sic gratia iugis

sanctificata pie recipit, benedicta tuetur.

Quidam, cum diri uiolentia saeua Molossi

inrueret, quatiens furioso gutture rictus,

rugatas retrahens oris de tegmine nares,

nudatos crebro conlidens murmure dentes,

tam subito terrore pauens non fuste nec ictu,

sed solo os rabidum Martini nomine clusit.

quod simul insonuit, conpressi haesere latratus,

erectae cecidere iubae, toruumque minaces

extantesque oculi suffusas sanguine flammas

depositis clausere minis. tum blandius aures

mulcere et terram contorta uerrere cauda

et caput inflexo pronum demittere collo.

Quae meritis, Martine, tuis non mitia cedant,

cum tantam rabiem uel solo nomine uincas?