Elegiae

forsitan haec illis fuerunt mandata tabellis:

'irascor, quoniam's, lente, moratus heri.

an tibi nescio quae visast formosior? an tu

non bona de nobis crimina ficta iacis?'

aut dixit: 'venies hodie, cessabimus una:

hospitium tota nocte paravit Amor,'

et quaecumque volens reperit non stulta puella

garrula, cum blandis dicitur hora dolis.

me miserum, his aliquis rationem scribit avarus

et ponit duras inter ephemeridas!

quas si quis mihi rettulerit, donabitur auro:

quisenta velit?

i puer, et citus haec aliqua propone columna,

et dominum Esquiliis scribe habitare tuum.

Falsast ista tuae, mulier, fiducia formae,

olim oculis nimium facta superba meis.

noster amor talis tribuit tibi, Cynthia, laudes:

versibus insignem te pudet esse meis.

mixtam te varia laudavi saepe figura,

ut, quod non esses, esse putaret amor;

et color est totiens roseo collatus Eoo,

cum tibi quaesitus candor in ore foret:

quod mihi non patrii poterant avertere amici,

eluere aut vasto Thessala saga mari,

hoc ego—non ferro, non igne coactus, at ipsa

naufragus Aegaea (vera fatebor) aqua.

correptus saevo Veneris torrebar aeno;

vinctus eram versas in mea terga manus.

ecce coronatae portum tetigere carinae,

traiectae Syrtes, ancora iacta mihist.

nunc demum vasto fessi resipiscimus aestu,

vulneraque ad sanum nunc coiere mea.

Mens Bona, si qua dea's, tua me in sacraria dono!

exciderunt surdo tot mea vota Iovi.

Risus eram positis inter convivia mensis,

et de me poterat quilibet esse loquax.

quinque tibi potui servire fideliter annos:

ungue meam morso saepe querere fidem.

nil moveor lacrimis: ista sum captus ab arte;

semper ab insidiis, Cynthia, flere soles.

flebo ego discedens, sed fletum iniuria vincit:

tu bene conveniens non sinis ire iugum.

limina iam nostris valeant lacrimantia verbis,

nec tamen irata ianua fracta manu.

at te celatis aetas gravis urgeat annis,

et veniat formae ruga sinistra tuae!

vellere tum cupias albos a stirpe capillos,

iam speculo rugas increpitante tibi,

exclusa inque vicem fastus patiare superbos,

et quae fecisti facta queraris anus!

has tibi fatalis cecinit mea pagina diras:

eventum formae disce timere tuae!

hoc, quodcumque uides, hospes, qua maxima Roma est,

ante Phrygem Aenean collis et herba fuit;

atque ubi Nauali stant sacra Palatia Phoebo,

Euandri profugae concubuere boues.

fictilibus creuere deis haec aurea templa,

nec fuit opprobrio facta sine arte casa;

Tarpeiusque pater nuda de rupe tonabat,

et Tiberis nostris aduena bubus erat.

qua gradibus domus ista Remi se sustulit, olim

unus erat fratrum maxima regna focus.

curia, praetexto quae nunc nitet alta senatu,

pellitos habuit, rustica corda, Patres.

bucina cogebat priscos ad uerba Quiritis:

centum illi in prato saepe senatus erat.

nec sinuosa cauo pendebant uela theatro,

pulpita sollemnis non oluere crocos.

nulli cura fuit externos quaerere diuos,

cum tremeret patrio pendula turba sacro,

annuaque accenso celebrante Parilia faeno,

qualia nunc curto lustra nouantur equo.

Vesta coronatis pauper gaudebat asellis,

ducebant macrae uilia sacra boues.

parua saginati lustrabant compita porci,

pastor et ad calamos exta litabat ouis.

uerbera pellitus saetosa mouebat arator,

unde licens Fabius sacra Lupercus habet.

nec rudis infestis miles radiabat in armis:

miscebant usta proelia nuda sude.

prima galeritus posuit praetoria Lycmon,

magnaque pars Tatio rerum erat inter ouis.

hinc Tities Ramnesque uiri Luceresque Soloni,

quattuor hinc albos Romulus egit equos.

quippe suburbanae parua minus urbe Bouillae

et, qui nunc nulli, maxima turba Gabi.

et stetit Alba potens, albae suis omine nata,

ac tibi Fidenas longa erat isse uia.

nil patrium nisi nomen habet Romanus alumnus:

sanguinis altricem non pudet esse lupam.

huc melius profugos misisti, Troia, Penatis;

heu quali uecta est Dardana puppis aue!

iam bene spondebant tunc omina, quod nihil illam

laeserat abiegni uenter apertus equi,

cum pater in nati trepidus ceruice pependit,

et uerita est umeros urere flamma pios.

tunc animi uenere Deci Brutique secures,

uexit et ipsa sui Caesaris arma Venus,

arma resurgentis portans uictricia Troiae:

felix terra tuos cepit, Iule, deos,