Codex10

Maximarum culmina dignitatum, consistoriani quoque comites, notarii etiam nostri et cubicularii omnes atque ex cubiculariis ab omnibus sordidis muneribus vindicentur. * grat. valentin. et theodos. aaa. ad hypatium pp. * <a 382 d. v id. dec. antonio et syagrio conss.>

CJ.10.48.12.1: Imperatores Gratianus, Valentinianus, Theodosius

Ceteros autem, palatina vel militari intra palatium praerogativa munitos ita demum privilegium simile contineat, si prioribus statutis se ad eiusmodi exceptionem docuerint pertinere, ut non singulis indulta personis, sed in commune dignitati vel corpori huiusmodi beneficia doceantur fuisse concessa: circa rhetores atque grammaticos eruditionis utriusque vetusto more durante. <a 382 d. v id. dec. antonio et syagrio conss.>

CJ.10.48.12.2: Imperatores Gratianus, Valentinianus, Theodosius

Sordidorum vero munerum talis exceptio sit, ut patrimoniis dignitatum superius digestarum nec conficiendi pollinis cura mandetur aut panis excoctio aut obsequium pistrini, nec paraveredorum huiusmodi viris aut parangariarum praebitio mandetur, exceptis his, quibus ex more raeticus limes includitur, vel expeditionis illyricae pro necessitate vel tempore utilitas adiuvatur. <a 382 d. v id. dec. antonio et syagrio conss.>

CJ.10.48.12.3: Imperatores Gratianus, Valentinianus, Theodosius

Operarum atque artificum diversorum, excoquendae etiam calcis obsequia nulla de talibus adiumenta poscantur: materiam lignorum atque tabulata exceptorum virorum patrimonia non praebeant: carbonis quoque nisi eum, quem moneta sollemniter vel fabricatio secundum veterem morem poscit armorum, ab huiusmodi viris praebitio desistat: publicis vel sacris aedibus construendis atque reparandis, capituli atque temonis necessitas nulla mandetur: legatis atque adlectis sumptus possessio huiusmodi privilegiis munita non conferat. <a 382 d. v id. dec. antonio et syagrio conss.>

CJ.10.48.12.4: Imperatores Gratianus, Valentinianus, Theodosius

Hoc tamen his patrimoniis prosit, quae dignitatem proprio videntur nomine possidere. <a 382 d. v id. dec. antonio et syagrio conss.>

CJ.10.48.12.5: Imperatores Gratianus, Valentinianus, Theodosius

Etiam eos, qui simili honore functi sunt, generali praerogativa a praebitione sordidorum munerum vindicamus. <a 382 d. v id. dec. antonio et syagrio conss.>

CJ.10.48.13: Imperatores Gratianus, Valentinianus, Theodosius

Sordidorum munerum excusatio delata personis ad heredem successoremve transire non potest. neque enim potest esse perpetuum, quod non rebus, sed personis contemplatione dignitatis atque militiae indulsisse nos constat. * grat. valentin. et theodos. aaa. et arcad. a. ad neoterium pp.* <a 385 d. xviii k. mai. mediolani arcadio a. et bautone conss.>

CJ.10.48.14: Imperatores Valentinianus, Theodosius, Arcadius

Eam legem, quam de extraordinariis sordidisque muneribus expressis vocabulis functionum et insignibus dignitatum sine ulla ambage praescripsimus, ita circa eos , in quos nostra munera redundarunt, servandam esse praecipimus, ut isdem beneficiis non quamdiu militaverint, sed quamdiu vixerint perfruantur. * valentin. theodos. et arcad. aaa. tatiano pp. * <a 391 d. xi k. april. mediolani tatiano et symmacho conss.>

CJ.10.48.15pr.: Imperatores Arcadius, Honorius

Evidenter atque absolute iubemus, ne fundi ad patrimonium nostrum pertinentes, seu conductionis titulo seu perpetuo iure teneantur, aliquid praeter ordinem superindicti vel pretii petiti nomine vel de sordidis quibuscumque muneribus agnoscant. nam hoc et a divis principibus impetratum est et a nostra serenitate reparatum. * arcad. et honor. aa. ad messianum com. rer. privat. * <a 395 d. xvii k. iul. mediolani olybrio et probino conss.>

CJ.10.48.15.1: Imperatores Arcadius, Honorius

Quisquis igitur iudicum contra fecerit, quinque pondo auri de facultatibus, alia de officiis suis, totidem et de facultatibus, alia de officiis suis, totidem et de curialibus, qui exsequi male iussa festinant, noverit eruenda. <a 395 d. xvii k. iul. mediolani olybrio et probino conss.>

CJ.10.48.16: Imperatores Arcadius, Honorius

Ab illustribus personis sordida munera et extraordinariae necessitatis damna removemus. * arcad. et honor. aa. et theodos. a. melitio pp. * <a 412 d. xv k. mart. ravennae honorio viiii et theodosio v aa. conss.>

CJ.10.49.0. De quibus muneribus vel praestationibus nemini liceat se excusare.

CJ.10.49.1pr.: Imperatores Honorius, Theodosius

Comparationi transvectionique specierum universi sine ullo privilegio coartentur ad necessitates illyricianas: nam in his dumtaxat titulis nullum sub quodam cessare privilegii velamento censemus. * honor. et theodos. aa. herculio pp. * <a 408 d. iii id. april. constantinopoli basso et philippo conss.>

CJ.10.49.1.1: Imperatores Honorius, Theodosius

Sed sub hac condicione, cum tempus exegerit, huiusmodi collationi succumbant, ut non tantum requiratur idoneus, verum universi pro portione suae possessionis iugationisque ad haec munia coartentur, et a summis sarcina ad infimos usque decurrat. <a 408 d. iii id. april. constantinopoli basso et philippo conss.>

CJ.10.49.2: Imperatores Theodosius, Valentinianus

Cum ad felicissimam expeditionem numinis nostri omnium provincialium per loca, qua iter adripimus, debeant nobis ministeria exhiberi, neminem ab angariis vel parangariis vel plaustris vel quolibet munere penitus excusari praecipimus, sed omnes, sive ad divinam nostram domum sive ad venerabilis augustae vel ad sacrosanctas ecclesias vel quaslibet illustres domos pertinent, nec lege pragmatica nec divina adnotatione sacrove oraculo excusatos indictionibus magnificae tuae sedis tempore nostrae expeditionis oboedire decernimus. * theodos. et valentin. aa. ad taurum pp. * <a 445 d. xiii k. mart. constantinopoli valentiniano a. vi et nomo conss.>

CJ.10.49.3: Imperator Leo

Hac providentissima lege statuimus omni excusatione cessante nullaque persona vel dignitate penitus excepta, in quibuscumque locis administrationi sublimitatis tuae commissis opus exegerit, murorum constructionem seu comparationem frumenti aliarumque specierum sine ullo impedimento, prout commodum atque necessarium magnitudo tua perspexerit, fieri. * leo a. dioscoro pp. * <a 472 ? >

CJ.10.50.0. Qui aetate se excusant.

CJ.10.50.1: Imperatores Diocletianus, Maximianus

Cum vos adfirmetis liberalibus studiis operam dare, maxime circa professionem iuris, consistendo in civitate berytorum provinciae phoenices, providendum utilitati publicae et spei vestrae decernimus, ut singuli usque ad vicesimum quintum annum aetatis suae studiis non avocentur. * diocl. et maxim. aa. severino et ceteris scholasticis arabiis.* <a xxx >

CJ.10.50.2: Imperatores Diocletianus, Maximianus

Cum filios tuos patria potestate liberatos adhuc minores legitima aetate esse dicas, merito postulas, ut liberalibus studiis non avocentur. et ideo muneribus personalibus quae ad patrimonium non pertinent non adstringentur, si civium non est inopia. * diocl. et maxim. aa. theodoro. * <a xxx >

CJ.10.50.3pr.: Imperatores Diocletianus, Maximianus

Manifesti iuris est maiores quinquaginta quinque annis invitos ad munera personalia vocari non posse. * diocl. et maxim. aa. protelao. * <a xxx >

CJ.10.50.3.1: Imperatores Diocletianus, Maximianus

Cum itaque septuagenario maiorem te esse profitearis, si nominatione facta appellationis auxilium interposuisti, tueri te notione praesidis provinciae potes iure concesso. <a xxx >

CJ.10.51.0. Qui morbo.

CJ.10.51.1: Imperator Gordianus

Si ea caecitate pater tuus oppressus est, ut utriusque oculi aciem prorsus amiserit, levamentum personalium munerum sentiet. * gord. a. cassiano. * <a xxx >

CJ.10.51.2: Imperatores Diocletianus, Maximianus

Cum articulari morbo debilitatum te esse dicas, iuxta iuris publici auctoritatem a personalibus muneribus vacationem habebis. * diocl. et maxim. aa. iuliano. * <a xxx >

CJ.10.51.3: Imperatores Diocletianus, Maximianus

Podagrae quidem valitudo nec personalium munerum prodest ad excusationem: verum cum ita te valitudine pedum adflictum dicas, ut rebus propriis intercessum commodare non possis, adi rectorem provinciae, qui si adlegationibus tuis fidem adesse perspexerit, ad corporalia munera vocari te non patietur. * diocl. et maxim. aa. et cc. celeri. * <a xxx >

CJ.10.51.4: Imperatores Diocletianus, Maximianus

Casus patris corporis munerum personalium filio iure non praestat excusationem. * diocl. et maxim. aa. et cc. regino. * <a xxx >

CJ.10.52.0. De his qui numero liberorum vel paupertate excusationem meruerunt.

CJ.10.52.1: Imperator Alexander Severus

Numerus liberorum ab honoribus non excusat. * alex. a. verecundo. * <a xxx >

CJ.10.52.2: Imperator Philippus

Filium ab hostibus captum ac necdum reversum ad excusationem munerum personalium patri proficere non posse magis placuit. * philipp. a. et philipp. c. severino. * <a xxx >

CJ.10.52.3pr.: Imperator Philippus

Nepotes in locum parentum succedentes vice eorum prodesse consueverunt. * philipp. a. et c. nonno. * <a xxx >

CJ.10.52.3.1: Imperator Philippus

Et ideo si quinque numerus liberorum ex amissorum filiorum nepotibus suppletur, a muneribus personalibus is, quem patrem tuum esse dicis, iuxta constituta excusatur. <a xxx >

CJ.10.52.4: Imperatores Diocletianus, Maximianus

Cum facultates tuas in filium tuum contulisse te nec quicquam habere proponas, respectu eius patrimonii quod tuum esse desiit muneribus civilibus non adstringeris. * diocl. et maxim. aa. domno. * <a xxx >

CJ.10.52.5: Imperatores Diocletianus, Maximianus

De personalibus muneribus, quae feminis pro sexus condicione indicuntur, exemplo marium quinque superstitum numero liberorum eas excusari divi parentes nostri constituerunt. * diocl. et maxim. aa. et cc. marciae. * <a xxx >

CJ.10.52.6pr.: Imperator Constantinus

Eos qui cuiuscumque sexus liberos quinque habeant, impetrata semel vacatione potiri convenit, ita ut, si in hoc numero filius legitimae aetatis inveniatur, obeundis statim pro suo patre muneribus applicetur, patribus, qui filios vel filias quinque habuerint, promissa legibus immunitate servanda. * const. a. dalmatio. * <a xxx d. xiiii k. febr. sirmio crispo iii et constantino ii conss.>

CJ.10.52.6.1: Imperator Constantinus

Quod si quis propter censum tenuiorem vacationem meruerit atque hoc probaverit, beneficio potiatur, si propter rerum angustias ad personalia vocatur obsequia. <a xxx d. xiiii k. febr. sirmio crispo iii et constantino ii conss.>

CJ.10.53.0. De professoribus et medicis.

CJ.10.53.1: Imperator Antoninus

Cum te medicum legionis secundae adiutricis esse dicas, munera civilia, quamdiu rei publicae causa afueris, suscipere non cogeris: cum autem abesse desieris, post finitam eo iure vacationem, si in eorum numero eris, qui ad beneficia medicis concessa pertinent, ea immunitate uteris. * ant. a. numisio. * <a xxx >

CJ.10.53.2: Imperator Gordianus

Grammaticos seu oratores decreto ordinis probatos, si non se utiles studentibus praebeant, denuo ab eodem ordine reprobari posse incognitum non est. * gord. a. heracliano. * <a xxx >

CJ.10.53.3: Imperator Philippus

Poetae nulla immunitatis praerogativa iuvantur. * philipp. a. et philipp. c. ulpiano. * <a xxx >

CJ.10.53.4: Imperatores Diocletianus, Maximianus

Oratione divi pii liberalium studiorum professores, non etiam calculatores continentur. * diocl. et maxim. aa. malcho. * <a xxx >

CJ.10.53.5: Imperatores Diocletianus, Maximianus

Nec intra numerum praestitutum ordine invito medicos immunitatem habere saepe constitutum est, cum oportet eis decreto decurionum immunitatem tribui. * diocl. et maxim. aa. et cc. concedemoni. * <a xxx >

CJ.10.53.6pr.: Imperator Constantinus

Medicos et maxime archiatros vel ex archiatris, grammaticos et professores alios litterarum una cum uxoribus et filiis nec non etiam rebus, quas in civitatibus suis possident, ab omni functione et ab omnibus muneribus civilibus vel publicis immunes esse praecipimus neque in provinciis hospites recipere nec ullo fungi munere nec ad iudicium deduci vel exhiberi vel iniuriam pati, ut, si quis eos vexaverit, poena arbitrario iudicis plectetur. * const. a. ad pop. * <a 333 pp. v k. oct. constantinopoli dalmatio et zenophilo conss.>

CJ.10.53.6.1: Imperator Constantinus

Mercedes etiam eorum et salaria reddi iubemus, quo facilius liberalibus studiis et memoratis artibus multos instituant. <a 333 pp. v k. oct. constantinopoli dalmatio et zenophilo conss.>

CJ.10.53.7pr.: Imperator Julianus

Magistros studiorum doctoresque excellere oportet moribus primum, deinde facundia. * iul. a. * <a 362 d. xv k. iul. acc. iiii k. aug. spoletio mamertino et nevitta conss.>

CJ.10.53.7.1: Imperator Julianus

Sed quia singulis civitatibus adesse ipse non possum, iubeo, quisquis docere vult, non repente nec temere prosiliat ad hoc munus, sed iudicio ordinis probatus decretum curialium mereatur, optimorum conspirante consensu. <a 362 d. xv k. iul. acc. iiii k. aug. spoletio mamertino et nevitta conss.>

CJ.10.53.8: Imperatores Valentinianus, Valens, Gratianus

Reddatur unusquisque patriae suae, qui habitum philosophiae indebite et insolenter usurpare cognoscitur, exceptis his, qui a probatissimis approbati ab hac debent colluvione secerni. turpe enim est, ut patriae functiones ferre non possit, qui etiam fortunae vim se ferre profitetur. * valentin. valens et grat. aaa. ad probum pp. * <a 369 d. xiiii k. febr. sirmio valentiniano np. et victore conss.>

CJ.10.53.9pr.: Imperatores Valentinianus, Valens, Gratianus

Archiatri scientes annonaria sibi commoda a populi commodis ministrari honeste obsequi tenuioribus malint quam turpiter servire divitibus. * valentin. valens et grat. aaa. ad praetextatum pu. * <a 370 d. iii k. febr. triveris valentiniano et valente iii aa. conss.>

CJ.10.53.9.1: Imperatores Valentinianus, Valens, Gratianus

Quos etiam ea patimur accipere, quae sani offerunt pro obsequiis, non ea, quae periclitantes pro salute promittunt. <a 370 d. iii k. febr. triveris valentiniano et valente iii aa. conss.>

CJ.10.53.10: Imperatores Valentinianus, Valens, Gratianus

Si quis in archiatri defuncti est locum promotionis meritis adgregandus, non ante eorum particeps fiat, quam primis qui in ordine reperientur septem vel eo amplius iudicantibus idoneus approbetur: ita tamen ut, quicumque fuerit admissus, non in priorem numerum statim veniat, sed eum ordinem consequatur, qui ceteris ad priora subvectis ultimus poterit inveniri. * valentin. valens et grat. aaa. ad olybrium pu. * <a 370 d. vi id. mart. valentiniano et valente iii aa. conss.>

CJ.10.53.11pr.: Imperatores Honorius, Theodosius

Grammaticos oratores atque philosophiae praeceptores nec non etiam medicos praeter haec, quae retro latarum sanctionum auctoritate consecuti sunt privilegia immunitatesque, frui hac praerogativa praecipimus, ut universi, qui in sacro palatio inter archiatros militarunt, cum comitivam primi ordinis vel secundi adepti fuerint aut maioris gradum dignitatis adscenderint, nulla municipali, nulla curialium conventione vexentur, seu indepta administratione seu accepta testimoniali meruerint missionem: sint ab omni functione omnibusque muneribus publicis immunes, nec eorum domus ubicumque positae militem seu iudicem suscipiant hospitandum. * honor. et theodos. aa. monaxio pp. * <a 414 d. prid. k. dec. constantinopoli constantio et constante conss.>

CJ.10.53.11.1: Imperatores Honorius, Theodosius

Quae omnia filiis etiam eorum et coniugibus illibata praecipimus custodiri. <a 414 d. prid. k. dec. constantinopoli constantio et constante conss.>

CJ.10.53.11.2: Imperatores Honorius, Theodosius

Haec autem et professoribus memoratis eorumque liberis deferenda mandamus. <a 414 d. prid. k. dec. constantinopoli constantio et constante conss.>

CJ.10.54.0. De athletis.

CJ.10.54.1: Imperatores Diocletianus, Maximianus