Epigrammata

Cum tibi sit sophiae par fama et cura deorum,

Ingenio pietas nec minor ipsa suo:

Ignorat meritis dare munera, qui tibi librum

Et qui miratur, Regule, tura dari.

Cum te non nossem, dominum regemque vocabam:

Nunc bene te novi: iam mihi Priscus eris.

Quaecumque lusi iuvenis et puer quondam

Apinasque nostras, quas nec ipse iam novi,

Male conlocare si bonas voles horas

Et invidebis otio tuo, lector,

A Valeriano Pollio petes Quinto,

Per quem perire non licet meis nugis.

Hos tibi vicinos, Faustine, Telesphorus hortos

Faenius et breve rus udaque prata tenet.

Condidit hic natae cineres nomenque sacravit

Quod legis Antullae, dignior ipse legi.

Ad Stygias aequum fuerat pater isset ut umbras:

Quod quia non licuit, vivat, ut ossa colat.

Quaedam me cupit—invide, Procille!—

Loto candidior puella cycno,

Argento, nive, lilio, ligustro.

Sed quandam volo nocte nigriorem,

Formica, pice, graculo, cicada.

Iam suspendia saeva cogitabas:

Si novi bene te, Procille, vives.

Hoc nemus aeterno cinerum sacravit honori

Faenius et culti iugera pulchra soli.

Hoc tegitur cito rapta suis Antulla sepulchro,

Hoc erit Antullae mixtus uterque parens.

Si cupit hunc aliquis, moneo, ne speret agellum:

Perpetuo dominis serviet iste suis.

Occurris quotiens, Luperce, nobis,

'Vis mittam puerum' subinde dicis,

'Cui tradas epigrammaton libellum,

Lectum quem tibi protinus remittam?'

Non est quod puerum, Luperce, vexes.

Longum est, si velit ad Pirum venire,

Et scalis habito tribus, sed altis.

Quod quaeris propius petas licebit.

Argi nempe soles subire letum:

Contra Caesaris est forum taberna

Scriptis postibus hinc et inde totis,

Omnis ut cito perlegas poetas.

Illinc me pete. Nec roges Atrectum

—Hoc nomen dominus gerit tabernae—:

De primo dabit alterove nido

Rasum pumice purpuraque cultum

Denaris tibi quinque Martialem.

'Tanti non es' ais? Sapis, Luperce.

Cui legisse satis non est epigrammata centum,

Nil illi satis est, Caediciane, mali.

Valerius Martialis Deciano Suo Sal.

'Quid nobis' inquis 'cum epistula? parum enim tibi

praestamus, si legimus epigrammata? quid hic porro

dicturus es, quod non possis versibus dicere? Video

quare tragoedia aut comoedia epistulam accipiant, qui-

bus pro se loqui non licet: epigrammata curione non egent

et contenta sunt sua, id est mala, lingua: in quacumque pa-

gina visum est, epistulam faciunt. Noli ergo, si tibi videtur,

rem facere ridiculam et in toga saltantis inducere per-

sonam. Denique videris, an te delectet contra retiarium

ferula. Ego inter illos sedeo qui protinus reclamant.'

Puto me hercules, Deciane, verum dicis. Quid si scias,

cum qua et quam longa epistula negotium fueris habitu-

rus? Itaque quod exigis fiat. Debebunt tibi si qui in

hunc librum inciderint, quod ad primam paginam non

lassi pervenient.

Ter centena quidem poteras epigrammata ferre,

Sed quis te ferret perlegeretque, liber?

At nunc succincti quae sint bona disce libelli.

Hoc primum est, brevior quod mihi charta perit;

Deinde, quod haec una peraget librarius hora,

Nec tantum nugis serviet ille meis;

Tertia res haec est, quod si cui forte legeris,

Sis licet usque malus, non odiosus eris.

Te conviva leget mixto quincunce, sed ante

Incipiat positus quam tepuisse calix.

Esse tibi tanta cautus brevitate videris?

Ei mihi, quam multis sic quoque longus eris!

Creta dedit magnum, maius dedit Africa nomen,

Scipio quod victor quodque Metellus habet;

Nobilius domito tribuit Germania Rheno,

Et puer hoc dignus nomine, Caesar, eras.

Frater Idumaeos meruit cum patre triumphos,

Quae datur ex Chattis laurea, tota tua est.

Sexte, nihil debes, nil debes, Sexte, fatemur.

Debet enim, si quis solvere, Sexte, potest.

O quam blandus es, Ammiane, matri!

Quam blanda est tibi mater, Ammiane!

Fratrem te vocat et soror vocatur.

Cur vos nomina nequiora tangunt?

Quare non iuvat hoc quod estis esse?

Lusum creditis hoc iocumque? Non est:

Matrem, quae cupit esse se sororem,

Nec matrem iuvat esse nec sororem.

Ne valeam, si non totis, Deciane, diebus

Et tecum totis noctibus esse velim.

Sed duo sunt quae nos disiungunt milia passum:

Quattuor haec fiunt, cum rediturus eam.

Saepe domi non es, cum sis quoque, saepe negaris: