Ars Amatoria

Saepe 'mane!' dixit, cum iam properaret Achilles;

Fortia nam posita sumpserat arma colo.

Vis ubi nunc illa est? Quid blanda voce moraris

Auctorem stupri, Deïdamia, tui?

Scilicet ut pudor est quaedam coepisse priorem,

Sic alio gratum est incipiente pati.

A! nimia est iuveni propriae fiducia formae,

Expectat siquis, dum prior illa roget.

Vir prior accedat, vir verba precantia dicat:

Excipiet blandas comiter illa preces.

Ut potiare, roga: tantum cupit illa rogari;

Da causam voti principiumque tui.

Iuppiter ad veteres supplex heroïdas ibat:

Corrupit magnum nulla puella Iovem.

Si tamen a precibus tumidos accedere fastus

Senseris, incepto parce referque pedem.

Quod refugit, multae cupiunt: odere quod instat;

Lenius instando taedia tolle tui.

Nec semper veneris spes est profitenda roganti:

Intret amicitiae nomine tectus amor.

Hoc aditu vidi tetricae data verba puellae:

Qui fuerat cultor, factus amator erat.

Candidus in nauta turpis color, aequoris unda

Debet et a radiis sideris esse niger:

Turpis et agricolae, qui vomere semper adunco

Et gravibus rastris sub Iove versat humum.

Et tibi, Palladiae petitur cui fama coronae,

Candida si fuerint corpora, turpis eris.

Palleat omnis amans: hic est color aptus amanti;

Hoc decet, hoc stulti non valuisse putant.

Pallidus in Side silvis errabat Orion,

Pallidus in lenta naïde Daphnis erat.

Arguat et macies animum: nec turpe putaris

Palliolum nitidis inposuisse comis.

Attenuant iuvenum vigilatae corpora noctes

Curaque et in magno qui fit amore dolor.

Ut voto potiare tuo, miserabilis esto,

Ut qui te videat, dicere possit 'amas.'

Conquerar, an moneam mixtum fas omne nefasque?

Nomen amicitia est, nomen inane fides.

Ei mihi, non tutum est, quod ames, laudare sodali;

Cum tibi laudanti credidit, ipse subit.

At non Actorides lectum temeravit Achillis:

Quantum ad Pirithoum, Phaedra pudica fuit.

Hermionam Pylades quo Pallada Phoebus, amabat,

Quodque tibi geminus, Tyndari, Castor, erat.

Siquis idem sperat, laturas poma myricas

Speret, et e medio flumine mella petat.

Nil nisi turpe iuvat: curae sua cuique voluptas:

Haec quoque ab alterius grata dolore venit.

Heu facinus! non est hostis metuendus amanti;

Quos credis fidos, effuge, tutus eris.

Cognatum fratremque cave carumque sodalem:

Praebebit veros haec tibi turba metus.

Finiturus eram, sed sunt diversa puellis

Pectora: mille animos excipe mille modis.

Nec tellus eadem parit omnia; vitibus illa

Convenit, haec oleis; hac bene farra virent.

Pectoribus mores tot sunt, quot in ore figurae;

Qui sapit, innumeris moribus aptus erit,

Utque leves Proteus modo se tenuabit in undas,

Nunc leo, nunc arbor, nunc erit hirtus aper.

Hi iaculo pisces, illi capiuntur ab hamis:

Hos cava contento retia fune trahunt.

Nec tibi conveniet cunctos modus unus ad annos:

Longius insidias cerva videbit anus.

Si doctus videare rudi, petulansve pudenti,

Diffidet miserae protinus illa sibi.

Inde fit, ut quae se timuit committere honesto,

Vilis ad amplexus inferioris eat.

Pars superat coepti, pars est exhausta laboris.

Hic teneat nostras ancora iacta rates.

Dicite 'io Paean!' et 'io' bis dicite 'Paean!'

Decidit in casses praeda petita meos;

Laetus amans donat viridi mea carmina palma,

Praelata Ascraeo Maeonioque seni.

Talis ab armiferis Priameïus hospes Amyclis

Candida cum rapta coniuge vela dedit;

Talis erat qui te curru victore ferebat,

Vecta peregrinis Hippodamia rotis.

Quid properas, iuvenis? mediis tua pinus in undis

Navigat, et longe quem peto portus abest.

Non satis est venisse tibi me vate puellam:

Arte mea capta est, arte tenenda mea est.

Nec minor est virtus, quam quaerere, parta tueri:

Casus inest illic; hoc erit artis opus.

Nunc mihi, siquando, puer et Cytherea, favete,

Nunc Erato, nam tu nomen amoris habes.

Magna paro, quas possit Amor remanere per artes,

Dicere, tam vasto pervagus orbe puer.

Et levis est, et habet geminas, quibus avolet, alas:

Difficile est illis inposuisse modum.

Hospitis effugio praestruxerat omnia Minos:

Audacem pinnis repperit ille viam.

Daedalus ut clausit conceptum crimine matris

Semibovemque virum semivirumque bovem,

'Sit modus exilio,' dixit 'iustissime Minos:

Accipiat cineres terra paterna meos.

Et quoniam in patria, fatis agitatus iniquis,

Vivere non potui, da mihi posse mori.